Quy định về truy xuất nguồn gốc thực phẩm tại Việt Nam – Hệ thống IRMS HS2022

Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến chất lượng và độ an toàn của thực phẩm, truy xuất nguồn gốc thực phẩm đã trở thành yêu cầu bắt buộc đối với nhiều doanh nghiệp sản xuất, chế biến và phân phối thực phẩm tại Việt Nam. Không chỉ giúp minh bạch thông tin sản phẩm, truy xuất nguồn gốc còn là công cụ quan trọng để kiểm soát chất lượng, phòng chống hàng giả và nâng cao uy tín thương hiệu.

Vậy quy định về truy xuất nguồn gốc thực phẩm tại Việt Nam hiện nay gồm những gì? Doanh nghiệp cần tuân thủ tiêu chuẩn nào? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

Truy xuất nguồn gốc thực phẩm là gì?

Theo Luật An toàn thực phẩm 2010, truy xuất nguồn gốc thực phẩm là hoạt động truy tìm quá trình hình thành và lưu thông của thực phẩm trong toàn bộ chuỗi cung ứng. Điều này cho phép cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người tiêu dùng biết được:

• Thực phẩm được sản xuất ở đâu
• Nguyên liệu đến từ đơn vị nào
• Quy trình chế biến ra sao
• Lô hàng được phân phối đến đâu

Nói cách khác, truy xuất nguồn gốc thực phẩm giúp theo dõi toàn bộ hành trình của sản phẩm từ nguyên liệu đầu vào cho đến tay người tiêu dùng cuối cùng.

Vì sao truy xuất nguồn gốc thực phẩm ngày càng quan trọng?

Hiện nay, tình trạng thực phẩm giả, thực phẩm bẩn và hàng hóa không rõ nguồn gốc đang khiến người tiêu dùng lo ngại. Chính vì vậy, việc triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm mang lại nhiều lợi ích như:

• Minh bạch thông tin sản phẩm
• Tăng niềm tin của khách hàng
• Hỗ trợ thu hồi nhanh sản phẩm lỗi
• Kiểm soát chất lượng trong chuỗi cung ứng
• Đáp ứng yêu cầu xuất khẩu quốc tế
• Chống hàng giả và gian lận thương mại

Đặc biệt, nhiều thị trường như EU, Mỹ, Nhật Bản hay Trung Quốc hiện yêu cầu rất nghiêm ngặt về truy xuất nguồn gốc đối với thực phẩm nhập khẩu.

Các quy định về truy xuất nguồn gốc thực phẩm tại Việt Nam

Luật An Toàn Thực Phẩm 2010

Đây là nền tảng pháp lý đầu tiên quy định về truy xuất nguồn gốc thực phẩm tại Việt Nam. Luật yêu cầu tổ chức, cá nhân sản xuất kinh doanh thực phẩm phải:

• Lưu trữ thông tin liên quan đến sản phẩm
• Cung cấp dữ liệu khi cơ quan quản lý yêu cầu
• Thực hiện thu hồi thực phẩm không an toàn

Luật cũng xác định truy xuất nguồn gốc là công cụ quan trọng để kiểm soát an toàn thực phẩm trên thị trường.

Nghị Định 13/2022/NĐ-CP

Nghị định 13/2022/NĐ-CP bổ sung các quy định quản lý nhà nước về truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa. Nội dung chính bao gồm:

• Quản lý mã truy vết
• Quy định về vật mang dữ liệu
• Liên thông hệ thống truy xuất nguồn gốc
• Chuẩn hóa dữ liệu truy xuất

Đây được xem là bước tiến quan trọng giúp đồng bộ hệ thống truy xuất nguồn gốc trên phạm vi toàn quốc.

Thông Tư 02/2024/TT-BKHCN

Thông tư 02/2024/TT-BKHCN quy định chi tiết việc quản lý truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa, bao gồm:

• Nguyên tắc xây dựng hệ thống truy xuất
• Quản lý dữ liệu điện tử
• Quy định về mã QR, mã vạch, RFID
• Tiêu chuẩn kết nối dữ liệu

Thông tư chính thức có hiệu lực từ ngày 01/06/2024 và là căn cứ quan trọng để doanh nghiệp triển khai hệ thống truy xuất phù hợp

Các tiêu chuẩn truy xuất nguồn gốc thực phẩm phổ biến

TCVN 13274:2020

Đây là tiêu chuẩn quốc gia quy định hướng dẫn định dạng mã dùng cho truy vết trong hệ thống truy xuất nguồn gốc. Tiêu chuẩn này áp dụng cho:

• Mã truy vết sản phẩm
• Mã truy vết địa điểm
• Mã lô sản xuất
• Chuỗi dữ liệu truy xuất

TCVN 13274:2020 được xây dựng dựa trên hệ thống tiêu chuẩn GS1 quốc tế.

TCVN 13275:2020

Tiêu chuẩn này quy định về vật mang dữ liệu truy xuất nguồn gốc như:

• QR Code
• Mã vạch
• RFID
• Tem điện tử truy xuất

Đây là nền tảng giúp doanh nghiệp triển khai tem truy xuất nguồn gốc thực phẩm một cách đồng bộ và dễ dàng kết nối với hệ thống quản lý quốc gia.

TCVN 13987:2024

TCVN 13987:2024 tập trung vào yêu cầu thu thập dữ liệu trong hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm. Tiêu chuẩn giúp đảm bảo:

• Dữ liệu đầy đủ
• Dữ liệu chính xác
• Có khả năng liên thông
• Dễ dàng truy xuất khi cần thiết
• Nguyên Tắc “Một Bước Trước – Một Bước Sau”

Những thông tin bắt buộc trong hệ thống truy xuất

Một hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm đầy đủ thường phải có:

• Tên sản phẩm
• Mã truy xuất
• Thông tin nhà sản xuất
• Ngày sản xuất
• Hạn sử dụng
• Thành phần nguyên liệu
• Quy trình sản xuất
• Kết quả kiểm nghiệm
• Chứng nhận chất lượng
• Thông tin phân phối

Các dữ liệu này thường được tích hợp trong mã QR để người tiêu dùng dễ dàng kiểm tra bằng điện thoại thông minh.

Doanh nghiệp nào bắt buộc phải truy xuất nguồn gốc?

Hiện nay, nhiều nhóm ngành thực phẩm đã và đang bắt buộc áp dụng truy xuất nguồn gốc như:

• Thực phẩm chế biến
• Nông sản
• Thủy sản
• Thịt và sản phẩm chăn nuôi
• Rau củ quả
• Sữa và sản phẩm từ sữa
• Thực phẩm nhập khẩu
• Thực phẩm xuất khẩu

Hệ thống phân tích thực phẩm dựa trên phương pháp đồng vị IRMS HS2022, hãng Sercon – Anh

Trong bối cảnh ngành thực phẩm toàn cầu ngày càng yêu cầu cao về xác thực nguồn gốc, chống gian lận thương mại và đảm bảo tính minh bạch trong chuỗi cung ứng, công nghệ phân tích đồng vị bền bằng phổ khối tỷ lệ đồng vị (IRMS – Isotope Ratio Mass Spectrometry) đang trở thành giải pháp tiên tiến được nhiều phòng thí nghiệm và cơ quan quản lý lựa chọn.

Công nghệ IRMS là gì?

IRMS (Isotope Ratio Mass Spectrometry) là phương pháp phân tích tỷ lệ đồng vị bền của các nguyên tố như:

• Carbon (^13C/^12C)
• Nitơ (^15N/^14N)
• Oxy (^18O/^16O)
• Hydro (^2H/^1H)
• Lưu huỳnh (^34S/^32S)

Mỗi loại thực phẩm, tùy theo:

• vùng địa lý,
• điều kiện khí hậu,
• nguồn nước,
• phương thức canh tác,
• thức ăn chăn nuôi,

sẽ mang “dấu vân tay đồng vị” riêng biệt. Nhờ đó, công nghệ IRMS có thể xác định:

• nguồn gốc địa lý,
• tính xác thực,
• mức độ pha trộn,
• và gian lận thương mại trong thực phẩm.

Phương pháp này hiện được ứng dụng rộng rãi trong:

• kiểm định mật ong,
• cà phê,
• gạo,
• sữa,
• rượu vang,
• thủy sản,
• thực phẩm hữu cơ,
• và các sản phẩm xuất khẩu cao cấp.

HS2022 – Hệ thống IRMS độ nhạy cao từ Sercon

Theo nhà sản xuất Sercon Instruments, HS2022 được giới thiệu là “hệ thống IRMS bán kính nhỏ có độ nhạy cao nhất thế giới”.

Thiết bị được phát triển nhằm đáp ứng:

• nghiên cứu khoa học,
• kiểm nghiệm thực phẩm,
• phân tích môi trường,
• truy xuất nguồn gốc,
• và kiểm định chống gian lận thực phẩm.

HS2022 hỗ trợ cả:

• chế độ Continuous Flow,
• và Dual Inlet,

giúp linh hoạt trong nhiều dạng mẫu và ứng dụng phân tích khác nhau

Những ưu điểm nổi bật của HS2022

Độ chính xác và độ nhạy rất cao

HS2022 sử dụng:

• nguồn ion độ nhạy cao,
• buồng chân không thép không gỉ,
• bộ khuếch đại độ phân giải cao,
• và hệ quang học ion tiên tiến,

cho phép phát hiện sự khác biệt cực nhỏ về tỷ lệ đồng vị.

Điều này đặc biệt quan trọng trong các ứng dụng:

• phát hiện pha trộn mật ong,
• xác minh cà phê nguyên chất,
• nhận diện gạo theo vùng địa lý,
• và kiểm tra thực phẩm hữu cơ.

Hỗ trợ nhiều loại đồng vị

Hệ thống có khả năng phân tích:

• ^13C
• ^15N
• ^18O
• ^2H
• ^34S

trên nhiều loại mẫu:

• khí,
• chất rắn,
• chất lỏng,
• thực phẩm chế biến,
• nông sản,
• nước giải khát,
• và mẫu sinh học.

Hệ thống HS2022 – Ứng dụng trong truy xuất nguồn gốc thực phẩm

Hiện nay, công nghệ IRMS được xem là một trong những phương pháp khoa học tiên tiến nhất để xác thực nguồn gốc thực phẩm.

Hệ thống HS2022 có thể hỗ trợ:

• xác minh xuất xứ nông sản,
• nhận diện vùng địa lý sản phẩm,
• phát hiện đường ngoại lai trong mật ong,
• xác định thực phẩm hữu cơ,
• kiểm tra gian lận pha trộn nguyên liệu,
• và xây dựng cơ sở dữ liệu dấu vân tay đồng vị.

Một số ứng dụng tiêu biểu:

• Phát hiện pha đường mía trong mật ong
• Xác định nguồn gốc gạo cao cấp
• Phân biệt cà phê Arabica và Robusta
• Kiểm tra nguồn gốc thủy sản xuất khẩu
• Xác thực rượu vang và đồ uống cao cấp

HS2022 đáp ứng các Tiêu Chuẩn Quốc Tế Và Việt Nam

Tuân Thủ ISO/IEC 17025

Hệ thống HS2022 phù hợp triển khai trong các phòng thử nghiệm đạt chuẩn:

ISO/IEC 17025 là tiêu chuẩn quan trọng về năng lực phòng thí nghiệm kiểm nghiệm và hiệu chuẩn.

Thiết bị hỗ trợ:

• độ lặp lại cao,
• truy xuất chuẩn đo lường,
• độ ổn định tín hiệu,
• và kiểm soát chất lượng dữ liệu phân tích.

Phù hợp hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm

Tại Việt Nam, hệ thống phân tích đồng vị như HS2022 có thể tích hợp với:

• TCVN 13274:2020,
• TCVN 13275:2020,
• TCVN 13987:2024,

cùng hệ thống truy xuất nguồn gốc theo chuẩn GS1.

Điều này hỗ trợ:

• xây dựng cơ sở dữ liệu nguồn gốc thực phẩm,
• xác minh tính xác thực sản phẩm,
• và tăng độ tin cậy cho chuỗi cung ứng thực phẩm.

Với độ nhạy vượt trội, khả năng phân tích đa đồng vị và tính tương thích cao với các tiêu chuẩn ISO, IAEA và hệ thống truy xuất nguồn gốc tại Việt Nam, HS2022 đang trở thành lựa chọn đáng tin cậy cho các phòng thí nghiệm hiện đại trong lĩnh vực an toàn thực phẩm và chống gian lận thương mại.

Tham khảo thêm tại: https://vietnguyenco.vn/thuong-hieu/sercon-anh/

📩Thông tin liên hệ và tư vấn giải pháp: